Anlaşmalı Boşanma Nasıl Yapılır? 2026 Güncel Rehber

Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve boşanmanın sonuçları konusunda tam bir uzlaşmaya varmasıyla gerçekleştirilen boşanma türüdür. Çekişmeli boşanmaya kıyasla çok daha hızlı ve az maliyetlidir. Ancak protokolün doğru hazırlanması, ileride doğabilecek hukuki sorunları önlemek açısından kritik önem taşır.

Anlaşmalı Boşanmanın Şartları

Türk Medeni Kanunu'nun 166/3. maddesi uyarınca anlaşmalı boşanma için şu koşulların bir arada bulunması gerekir:

• Evliliğin en az bir yıl sürmüş olması: Nikahın kıyıldığı tarihten itibaren en az 365 gün geçmiş olmalıdır.
• Her iki eşin de boşanmaya açıkça rıza göstermesi: Taraflardan biri baskı altında veya gerçek iradesine aykırı şekilde rıza göstermişse anlaşmalı boşanma mümkün olmaz.
• Boşanmanın mali ve kişisel sonuçlarında uzlaşma: Nafaka, velayet, mal paylaşımı, ziyaret hakkı gibi tüm konularda anlaşma sağlanmış olmalı ve bu anlaşma mahkemece onaylanmalıdır.

Anlaşmalı Boşanma Protokolü Ne İçermelidir?

Boşanma protokolü, mahkemenin boşanma kararı verebilmesi için tarafların üzerinde uzlaştığı tüm koşulları yazılı olarak belgeleyen bir sözleşmedir. Bir protokolde mutlaka şu başlıkların yer alması gerekir:

1. Velayet: Ortak çocukların velayeti hangi eşe bırakılacak?
2. Kişisel ilişki (ziyaret hakkı): Velayeti almayan tarafın çocukla ne zaman ve nasıl görüşeceği.
3. İştirak nafakası: Çocukların geçimine katkı için aylık ödenecek tutar ve artış şartları.
4. Yoksulluk nafakası: Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşe ödenecek nafaka — ödenmeyeceği de kararlaştırılabilir.
5. Mal paylaşımı: Edinilmiş malların nasıl paylaşılacağı veya tasfiye yöntemi.
6. Maddi ve manevi tazminat: Talep edilip edilmeyeceği.

Süreç Nasıl İşler?

Anlaşmalı boşanma davası şu aşamalardan oluşur:

1. Taraflar boşanma protokolü üzerinde uzlaşır ve protokol yazılı hale getirilir.
2. Davacı taraf dilekçe ve protokolle birlikte Aile Mahkemesi'ne başvurur.
3. Mahkeme her iki eşi de bizzat dinler; eşlerin özgür iradeleriyle boşanmak istediklerini teyit eder.
4. Hâkim protokolü uygun bulursa aynı gün ya da kısa süre içinde boşanma kararı verilir.
5. Karar kesinleştikten sonra nüfus müdürlüğüne bildirim yapılır.

Avukatsız Anlaşmalı Boşanma Mümkün Mü?

Yasal olarak mümkündür; taraflar avukat tutmak zorunda değildir. Ancak uygulamada en sık yapılan hatalar protokol aşamasında ortaya çıkmaktadır. Eksik veya hatalı düzenlenen bir protokol mahkemece reddedilebilir ya da ileride icraya konulabilecek bir belge olmaktan çıkabilir. Bu nedenle en azından protokolün bir avukat tarafından incelenmesi önerilir.

Nafaka Miktarı Nasıl Belirlenir?

Anlaşmalı boşanmada nafaka miktarı taraflarca serbestçe kararlaştırılır; ancak mahkeme çocuğun üstün yararına aykırı bulursa müdahale edebilir. İştirak nafakasında belirleyici etkenler şunlardır: çocuğun yaşı ve ihtiyaçları, velayet almayan ebeveynin gelir durumu, yaşam standartları. Yoksulluk nafakası ise tarafların anlaşmasıyla tamamen kaldırılabilir.

Mal Paylaşımı Protokolde Düzenlenmezse Ne Olur?

Boşanma protokolünde mal paylaşımına ilişkin bir düzenleme yapılmazsa, boşanma kararının kesinleşmesinden itibaren 10 yıl içinde ayrı bir mal paylaşım davası açılabilir. Bu nedenle mal varlıkları olan çiftlerin protokollerinde tasfiyeyi açıkça düzenlemesi büyük önem taşır.

Bu yazı yalnızca genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmış olup hukuki tavsiye niteliği taşımamaktadır. Somut durumunuz için mutlaka bir avukattan danışmanlık almanız önerilir.