Dava açmadan önce maliyeti bilmek, hukuki strateji ve bütçe planlaması açısından önemlidir. Harç ve masraf miktarları dava türüne, talep edilen değere ve yetkili mahkemeye göre farklılık gösterir.
Türk yargı sisteminde iki tür harç uygulanır:
Örnek nisbi harç hesabı: 300.000 TL değerindeki bir tazminat davası için başvuru harcı: 300.000 × 0,06831 = yaklaşık 20.493 TL. Karar harcı ayrıca alınır.
Harcın yanı sıra mahkeme dava başlangıcında gider avansı talep eder. Bu avans; tebligat, bilirkişi ücreti, keşif ve tanık giderlerini karşılamak için kullanılır. Dava sonunda kullanılmayan kısım iade edilir. Gider avansı miktarı dava türüne göre değişir; basit tebligat gerektiren davalarda düşük, bilirkişi ve keşif gerektiren davalarda yüksek olur.
Bazı davalar harç ödenmeden açılabilir:
Maddi durumu dava masraflarını karşılamaya elverişli olmayan kişiler, baro bünyesindeki Adli Yardım Bürosu'na başvurabilir. Başvuru kabul edilirse harç, avans ve avukatlık ücretinden muafiyet sağlanır. Başvuru için gelir durumunu gösteren belgeler (muhtarlıktan fakirlik ilmuhaberi, SGK hizmet dökümü veya gelir beyanı) gerekir.
Kural olarak davayı kaybeden taraf yargılama giderlerini öder (HMK m.326). Davanın kısmen kabul edilmesi halinde masraflar orantılı biçimde paylaştırılır. Başlangıçta ödenen harç ve masraflar, aleyhine hüküm kurulan karşı taraftan tahsil edilir.
Yargılama giderleri kapsamında hükmedilen avukatlık ücreti, Türkiye Barolar Birliği Asgari Ücret Tarifesi'ne göre belirlenir. Bu tutar, avukata ödenen gerçek ücretin çok altında kalabilir; aradaki fark müvekkil tarafından ayrıca karşılanır.
Somut durumunuza ilişkin hukuki değerlendirme için randevu alabilirsiniz.
İletişime GeçinBu makale genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Somut durumunuz için avukatlık danışmanlığı almanız önerilir.